Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Yayınlar
- MakaleAçık Erişim2026Yaşlılarda Telesağlık ve Teletıp Uygulamalarının Sistematik İncelenmesi
Baş, Kazım
Bu araştırmanın amacı, 1998-2024 yılları arasında yayınlanmış eserlerden yararlanılarak yaşlı bireylerde telesağlık ve teletıp uygulamalarının sistematik olarak incelenmesidir. Sistematik derleme türü olan bu çalışmada, evrenden örneklem grubuna dahil edilen kaynakların belirlenmesinde PRISMA-ScR raporlama kılavuzu temel alınmıştır. Araştırma kapsamında, yaşlı bireylerde telesağlık ve teletıp uygulamalarını ele alan ve araştırmanın modeli ile amacına uygunluk gösteren 230 eserden 60 tanesi örneklem grubunu oluşturmuştur. Dijitalleşme uzaktan sağlık hizmetlerinin sunumunu mümkün hale getirmiştir. Dijitalleşmenin sağlık hizmetlerindeki örnekleri arasında elektronik sağlık kayıtları, web ve mobil uygulamalar, teletıp, yapay zeka teknolojileri, giyilebilir cihazlar, otomatik sağlık iş akışları, öngörücü analizler ve dijital hasta etkileşimi gibi yenilikçi çözümler yer almaktadır. Bu kapsamda telesağlık ve teletıp uygulamalarının hastaların tıbbi bakımında yaygın bir şekilde kullanıldığı görülmektedir. Özellikle kronik ve yaşlı hastaların izlenmesi, hastalara danışmanlık ve bakım verilmesi gibi durumlarda teletıp uygulamalarına başvurulmaktadır. Yaşlılar için teletıp uygulamaları; yaşam bulgularının ölçümü ve izlenmesi, etkileşimli sistemler ve sağlık personeliyle doğrudan iletişimi sağlayan uygulamaları kapsamaktadır. Son yıllarda, yaşlı nüfusun artan sağlık sorunlarının çözümünde telesağlık ve teletıp uygulamaları sağlık politikalarının önemli bir bileşeni haline gelmiştir. Bu hizmetler maliyet etkinliği, sağlık ve sosyal bakım hizmetlerine erişim kolaylığı nedeniyle yaşlı sağlığının desteklenmesinde önerilmektedir. Bu hizmetlerin, etkili ve verimli yürütülebilmesi için sağlık politika yapıcıları, devlet ve geniş toplum kesimleri, sağlık hizmeti sunan kurumlar, sağlık çalışanları ve sosyal güvenlik ile sigorta kurumlarının iş birliği içinde hareket etmeleri önemlidir.
AtıfOpenAlex1
İncele - Derleme MakaleAçık Erişim2025Covid-19 Pandemisinde Neoliberal Politikalar: Sosyal Devletin Sağlıkta Eşitlik ve Hakkaniyeti Sağlamadaki Rolü
Baş, Kazım
Sağlık hizmetlerinde eşitsizliklerin azaltılması ve hakkaniyetin sağlanması, devletler için her zaman zorlu bir mücadele süreci olmuştur. Neoliberal ekonomik politikaların etkisiyle bu durum daha da karmaşık hale gelmiştir. Bu çalışmada, Covid-19 pandemi sürecinde, dünya genelinde etkili olan neoliberal politikaların etkisinde sosyal devletin sağlıkta eşitlik ve hakkaniyeti sağlamadaki rolü literatür kapsamında değerlendirilmiştir. Ülkeler arası ve ülkeler içinde sağlıkta eşitsizliklerin oluşumunda; sağlığın sosyal belirleyicileri olarak bilinen bireysel, sosyal, ekonomik ve çevresel faktörlerin yer aldığı bildirilmiştir. Sağlıklı bir topluma ulaşmada eşitlik ve hakkaniyet, temel unsurlar arasında yer almakta olup, devletin, sağlık hizmetlerinde, sosyal politikalar aracılığıyla hakkaniyeti sağlama ve sağlık eşitsizliklerini azaltmada rolü önemlidir. Ancak neoliberal politikalar sosyal devletin sağlık hizmetlerindeki rolünü olumsuz etkileyerek sınırlandırdığından, sağlık hizmetlerindeki eşitsizliklerin daha da arttığı görülmektedir. Neoliberal politikaların devletin sağlık alanındaki düzenleyici ve sosyal refahı gözeten rolünü zayıflatması, çoğu ülkede, Covid-19 salgın yönetiminde ciddi yetersizliklere yol açmıştır. Covid-19 sağlık krizinin aşılmasında, devletin yeniden sosyal rolü üstlenerek salgın yönetimi ve kontrolünde etkin baş aktör olduğu görülmüştür.
AtıfOpenAlex1İncele - MakaleAçık Erişim2025Scopus SJRQ3Kahramanmaraş Merkezli Depremlerde Profesyonel Ekiplerle Arama Kurtarma Çalışmasına Katılanların Deneyim ve Görüşlerinin Değerlendirilmesi
Baş, Kazım
Bu çalışmanın amacı, bir ilde Kahramanmaraş merkezli depremlerde profesyonel ekiplerle arama kurtarma çalışmasına katılanların deneyim ve görüşlerinin değerlendirmektir. Nitel türde olan çalışmanın verileri, 20 Kasım-2023 ile 26 Ocak 2024 tarihleri arasında toplandı. Araştırmanın çalışma grubunu, bir il merkezinde deprem sonrası arama kurtarma faaliyetlerine katılan katılımcılardan, ulaşılabilen ve araştırmaya gönüllü katılan 15 birey oluşturdu. Araştırma verilerinin toplanmasında araştırmacı tarafından geliştirilen yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanıldı. Katılımcıların %66.7’si erkek olup, %53.3’ü evli, %40.0’ı lisans mezunu, %66.7’si arama kurtarmada 1-4 yıl deneyime sahipti. Katılımcıların büyük çoğunluğu arama kurtarma faaliyetlerine katıldıkları illerde ekiplerin sayısının yeterli olmadığını, ekiplerin, ekipmanların yetersiz olduğunu ve koordinasyonla ilgili sorunlar yaşandığını belirtti. Katılımcılardan bazıları olası depremlerde yerelde afet kapasitesinin geliştirilmesi gerektiğini önerdi. Bazı katılımcılar ise daha önce katılmış oldukları arama kurtarma faaliyetlerinde, afet sonrası sürece askeri personelin önemli katkısı olduğunu ancak Kahramanmaraş merkezli depremden sonraki ilk günlerde askeri personelden yararlanılmadığını ifade etti. Bu çalışmada elde edilen veriler doğrultusunda, deprem sonrası müdahalede ilk günlerde ekiplerin yetersiz olduğu, deprem sonrasında koordinasyonsuzluk, teknik personel ve ekipman sorunu yaşandığı görülmüştür. Gelecekteki olası afetlere daha etkili müdahale edebilmek için arama-kurtarma ekiplerinin sayı ve niteliğinin artırılarak, kapasitesinin güçlendirilmesi önerilmektedir.
- MakaleAçık Erişim2025Scopus SJRQ2Parents’ Level of COVID-19 Fear, Anxiety and Their Attitudes and Behaviors Toward Vaccination of Their Children
Baş, Kazım; Gürarslan Baş, Nazan
The aims of this study were to investigate parents’ COVID-19 fear and anxiety levels and determine the relationship between parents’ COVID-19 fear and anxiety levels and their attitudes and behaviors toward having themselves and their children vaccinated. This descriptive and cross-sectional type of research was conducted with 950 parents with 12–18 years old children. Having a chronic disease, being vaccinated, intention to vaccinate their children, and the children’s age and school year were found to increase parents’ COVID-19 fear and anxiety (p < 0.005). A statistically significant correlation was found between the parents’ perceived levels of COVID-19 fear and anxiety and their intentions to vaccinate their children (p < 0.005). According to the study’s findings, the age of the child, the parents’ vaccination, and the parents’ intentions to vaccinate their children were predictors of COVID-19 fear and anxiety.
AtıfScopus1WoS1OpenAlex3
İncele - MakaleAçık Erişim2024Belediyelerin afet yönetimi kapasitelerinin değerlendirilmesi
Baş, Kazım
Belediyelerin afet yönetiminde rollerini yerine getirebilmeleri için yetki ve kapasitelerinin yeterli olmasının yanında merkezi yapılarla farklı seviyelerde işbirliği ve koordinasyona ihtiyaç duyulmaktadır. Bu araştırma, belediye çalışanlarının afet yönetiminde belediyelerin kapasiteleriyle ilgili görüşlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Tanımlayıcı türden olan araştırma, bir il ile ilçe belediyelerinde 20 Kasım 2023, 15 Ocak 2024 tarihleri arasında yürütüldü. Veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilen “Çalışanları Tanıtıcı Form” ile “Çalışanların Afet Yönetiminde Belediyelerin Kapasiteleriyle İlgili Görüşlerini İçeren Form” kullanıldı. Araştırma evrenini, bir il ve ilçe belediyelerinde sürekli çalışan 260 kişi oluşturmuştur. Araştırmanın örneklemini ise işyerlerinde ulaşılabilen ve araştırmaya gönüllü katılan 148 (%56.92) belediye çalışanı oluşturdu. Verilerin analizinde sayı, yüzde, ortalama, standart sapma kullanıldı. Yaşların ortalaması 40.53±9.48 olan çalışanların, %60.1’i erkek, %29.7’si lisans mezunu olup, %42.6’sı işçi olarak çalışmakta, %29.0’unun belediyelerde 1-4 yıl çalışma deneyimine sahip olduğu görülmüştür. Çalışanlara göre belediyelerde afet yönetiminde; eğitim verilmediği (%71,6’sı), son iki yılda herhangi bir tatbikat yapılmadığı (%87.2’sı), belediyelerin afet yönetimine hazır olmadığı (%79.7’u) ve afet yönetiminde belediye bütçesinin yetersiz (%86.5’i), insan kaynakları sayısının (%77.0’si) yetersiz olduğu görülmüştür. Ayrıca çalışanlara göre belediyelerin afet yönetiminde en önemli üç sorunun ise nitelikli teknik personel ve ekipman eksikliği (%59.5), yetersiz bütçe (%45.9) ile eğitim eksikliğinin olduğu (%37.2) saptanmıştır. Araştırmada elde edilen bulgulara göre çalışanların büyük çoğunluğuna (%75’in üzerinde) göre belediyelerin afet yönetiminde kapasitelerinin yetersiz olduğu görülmüştür. Belediyelerin afet yönetiminde etkili ve başarılı olabilmeleri için yetkilerinin arttırılarak kapasitelerini geliştirici politikaların hayata geçirilmesi önerilmektedir.
AtıfOpenAlex4TR Dizin3İncele - MakaleAçık Erişim2024Scopus SJRQ4Perceived COVID-19 anxiety, fear and depression levels among university students during the decreased restrictions of COVID-19 pandemic
Baş, Kazım
Introduction and aim. The COVID-19 pandemic has negatively impacted human life. It is observed that a significant group affected by this situation are university students. Evaluating the psychological states of students during the transition to normal life from the pandemic period is important. This study was conducted to examine the perceived levels of COVID-19 anxiety, fear, and depression among university students during the descreased restrictions of the COVID-19 pandemic. Material and methods. This cross-sectional study was conducted with 1170 university students. The data were collected using “the Introductory Information Form, the Fear of COVID-19 Scale, the Coronavirus Anxiety Scale – Short Form, and the Depression Scale. Results. It was observed that there was a difference between gender, class, education level, income level, having had COVID-19, and having a deceased relative due to COVID-19 and perceived COVID-19 anxiety and fear and depression levels among university students (p<0.05). Conclusion. During the COVID-19 pandemic, although restrictions have been lifted, students still experience moderate levels of COVID-19 anxiety, fear, and depression. Therefore, considering the factors that affect university students’ mental state, there is a need for services that support students’ mental well-being.
- Derleme MakaleAçık Erişim2023Impact of COVID-19 health crisis on health systems of countries; an evaluation with the dimension of global health systems
Sur, Haydar; Baş, Kazım
The countries' unpreparedness in managing the COVID-19 epidemic and the inadequacies of the global health system have turned the outbreak into a worldwide health crisis. In this study, the impact of the COVID-19 health crisis on the health systems of countries was evaluated based on the literature in terms of global health systems. Unlike other epidemics, the coronavirus has spread rapidly in all countries, regardless of income. The United Nations and the World Health Organization (WHO) stated that a joint approach is necessary for supporting global solidarity policies so that the COVID-19 process due to social, economic, and health inequalities between countries does not get worse. However, it has been seen that the disagreements between some powerful countries that are influential in global politics negatively affect the global health system and epidemic management. With the onset of the COVID-19 epidemic, some countries brought the "my nation first" approach to the fore, undermining the fair implementation of global health policies. The member countries of the World Trade Organization have also violated the trade agreements made and imposed export restrictions on the products necessary for the fight against the epidemic. It has also been reported that high-income countries disregarded public health and human rights approaches during the epidemic and reached COVID-19 vaccines proportional to their purchasing power. It has been observed that the epidemic cannot be managed effectively at the global level, although the global health system is more needed throughout the world during the pandemic process. It was emphasized that redesign is necessary for effective governance of the global health system.
AtıfOpenAlex5TR Dizin3İncele - MakaleYalnız künye2023Evaluation of the Practice and Management of Family Medicine During the COVID-19 Pandemic: Two Provinces Sample
Baş, Kazım
Objective: Preventive health services have become more important during the epidemics, and family physicians play a key role in the prevention and control of the epidemics. There- fore, this study was conducted to evaluate the opinions of physicians working at the family health centers on the practice and management of family medicine during the COVID-19 pandemic. Methods: The descriptive and cross-sectional study was conducted with 204 family physi- cians in two provinces in the east of Turkey between September and November 2021. The study data were collected using a questionnaire. The data were analyzed by number and percentage distributions. Results: The descriptive and cross-sectional study was conducted with 204 family physi- cians in two provinces in the east of Turkey between September and November 2021. The study data were collected using a questionnaire. The data were analyzed by number and percentage distributions. Conclusion: There were some problems in the family health centers regarding the equip- ment and physical structure of buildings, the supply of personal and protective equipment, the number of staff, and home visits to patients during the COVID-19 pandemic. Furthermore, family physicians recommend providing adequate resource support in effective service deliv- ery in epidemic management, reducing the workload, providing personnel support, re-forming family medicine policies, and taking the opinions of family physicians in this process.
- MakaleYayıncıda açık erişim2023Scopus SJRQ4Family Physician’s Opinions and Recommendations on the Family Medicine Practices
Baş, Kazım
Objectives: This study aims to evaluate the opinions and recommendations of family physicians working in family health centers regarding the practices of family medicine. Methods: This descriptive research was conducted with 307 family physicians working in family health centers of Elazığ and Muş provinces located in the east of Turkey between September and November 2021. The sample of this study was comprised of 193 (62.9%) family physicians who were available during the study period. The questionnaire created by the researcher was used to collect with the face-to-face interview technique and/or Google Forms data. Results: A total of 193 family physicians were included in the study. The mean age of the family physicians was 41.4±8.5 years, and their mean population was 3138.1±534.1 people. Of the family physicians, 184 (95.3%) stated professional devaluation, 179 (92.7%) excessive workload, the problems arising from the legislation, 173 (89.6%) performance, 158 (81.9%) the excess of the population to be served, 155 (80.3%) financial problems, coordination problems with senior management, 132 (68.4%) inadequate with the physical structure of the building and equipment, and 125 (64.8%) stated the insufficient number of non-physician personnel were among the factors negatively affecting work in family health centers. In addition, 180 (93.2%) family physicians stated that changes are needed in existing family medicine practices. Conclusion: According to the study results, there are negative situations that affect the effective and efficient implementation of family medicine practices. The current policy needs to be revised to carry out family medicine practices effectively and efficiently.
AtıfScopus2OpenAlex2TR Dizin2İncele - MakaleYalnız künye2023Scopus SJRQ4Relationship between loneliness, hopelessness and social support experienced by mothers with disabled children
Baş, Nazan Gürarslan; Karatay, Gülnaz; Baş, Kazım
The aim of the study was to evaluate the relationship between loneliness, hopelessness and social support experienced by mothers with disabled children. This cross-sectional study was conducted with 106 mothers with disabled children. The data was collected by compiling the Personal Information Form and by applying three main scales: the UCLA Loneliness Scale (UCLA-LS), the Beck Hopelessness Scale (BHS) and the Multidimensional Scale of Perceived Social Support (MSPSS). The data obtained was analyzed using the number, percentage, mean, correlation, T test, Anova and Mann Whitney U tests. The UCLA-LS mean score of the mothers was 50.56 ± 11.94, the BHS mean score was 10.78 ± 4.93 and the MSPSS mean score was 40.97 ± 13.86. The results showed a positive correlation between the mean scores of the loneliness and hopelessness scale, and a negative correlation between the mean scores of the loneliness and hopelessness scale and the mean MSPSS score (p <.05). As a result of the research findings, mothers with disabled children experienced loneliness and hopelessness and did not receive sufficient social support.
AtıfScopus2WoS2İncele - MakaleYalnız künye2019Scopus SJRQ2Intergenerational transmission of traditional practices at newborn care: An explorative study NEWBORN CARE
Baş, Nazan Gürarslan; Karatay, Gülnaz; Arıkan, Duygu; Baş, Kazım
The study was conducted to reveal the cultural practices used in neonatal care as well as revealing the intergenerational transmission of these practices. This comparative and descriptive study was conducted between December 2015 and June 2016. The study sample consisted of 210 mothers, including 130 grandmothers and 80 mothers. Data was collected by the researchers with the face-to-face interviews with the mothers and analyzed by percentile and frequency. It was observed that 77.0% of the grandmothers cover the baby's face with yellow cloth for treating jaundice, 86.2% of them use olive oil for the infantile seborrhoeic dermatitis, 57.8% use breast's milk for thrush, 50.8% use powder to treat diaper rash, and 36.5% use fine-textured soil (höllük) for the treatment of diaper rash. 70.4% of the mothers were covering the baby's face with yellow cloth for treating jaundice, 77.8% were using olive oil for the dandruff (infantile seborrhoeic dermatitis) treatment, 37.8% were using breast's milk for thrush, and 57.7% were using medical cream for the treatment of diaper rash. According to the results of the study, even though the use of non-rational cultural health practices in neonatal care decreases, it is observed that their importance still remains.
AtıfScopus2İncele - MakaleYalnız künye2018The Attitudes and the Behaviours of the University Studentstowards Dating Violence
Baş, Nazan Gürarslan; Karatay, Gülnaz; Karatay, Mahmut; Baş, Kazım
Aim: The aim of this study is to assess theattitudes and behaviours of the university studentstowards dating violence.Method: The study was conducted among female(n = 200) and male (n = 300) students studyingat a public university and staying a dormitory ofStudents Loans and Dormitories Institution during2015-1016 academic year's spring semester. Aquestionnaire consisting of 23 questions was usedto collect the data. The obtained data wereanalysed by using numbers, percentages and chisquare test in SPSS database.Findings: The average age of the students was22,09 ± 2,29, 51,8% were exposed to theviolence during childhood, 37,8% frequentlywitnessed violence during childhood, 28,6% wereexposed to the violence of intimate partners,22,1% committed violence against their intimatepartners, and 13,9% reported a relationship thatended because of the violence. When theattitudes of the students were examined, it wasseen that, in general, the females' awareness ofviolence was higher than that of the males; also,certain behaviours such as neglect, mocking,tracking, restricting social life, cheating andjealousy were less considered as violentbehaviours by males than by females. Besides, itwas observed that there was a significantrelationship between previous exposure toviolence, witnessing violence in childhood anddating violence practice (p<0,05). Conclusion: Among the university student group,the awareness of dating violence was low and theextent of violent behaviours against partner wassignificant.
AtıfTR Dizin20İncele