Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Yazarlar
- Duygu Aydın Çokal(1)
- Ibin, Adil(1)
- Tülin Ünal(1)
- Uyan, Umut(1)
Yayınlar
- MakaleYalnız künye2026Scopus SJRQ2From assistance to dependence: The nexus between AI dependence and workplace cognitive engagement
Uyan, Umut; Ibin, Adil
Background The increasing integration of artificial intelligence (AI) tools into workplace practices has reshaped how employees process information and perform cognitive tasks. While these systems are often associated with superior efficiency, their excessive use may entail significant cognitive costs. Objective Grounded in automation complacency perspective and the growing literature on technology addiction, this study investigates how dependence on artificial intelligence is associated with cognitive engagement in the workplace, with particular attention to the mediating role of cognitive fatigue. Methods Adopting quantitative research design, data were collected from 246 academic and administrative staff who actively use AI tools in their daily work routines. Partial Least Squares Structural Equation Modeling (PLS-SEM) was used to test the theoretical model proposed. Results The findings indicate that dependence on AI was positively associated with cognitive fatigue (beta = 0.569; t = 13.468; p = 0.000) and negatively with cognitive engagement (beta = -0.174; t = 2.503; p = 0.012). In addition, the relationship between cognitive fatigue and cognitive engagement was found to be negative and statistically significant (beta = -0.207; t = 2.773; p = 0.006). Mediation analysis further revealed that cognitive fatigue partially mediates the relationship between dependence on AI and cognitive engagement (indirect effect beta = -0.118, t = 2.724, p < .01; VAF = 40.5%). Conclusion These results suggest that higher levels of dependence on AI correspond to higher employee cognitive fatigue, which in turn relates to lower cognitive engagement at work. By empirically demonstrating the cognitive costs of AI reliance, this study contributes to the emerging literature on workplace AI and technology addiction.
- Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2022Türkiye'de kadın girişimciliği, süreçleri ve istihdama etkisi (Elâzığ ili örneği)
Tülin Ünal
Ekonomideki dinamiklerin kilit döngüsü yeni fikirleri, iş alanlarını pazara sunan gerekli bilgi, beceri ve inisiyatife sahip girişimcilerdir. Aslında milli gelire katkısı bakımından da vergisini ödeyen, işçi çalıştırarak veya kendi namına çalışan her girişimci kadın veya erkek bulunduğu coğrafyanın, şehrin veya ülkenin sanki bir çarpan etkisiyle yarattığı katma değeridir. Kaldı ki, Türkiye'de kadın girişimcilerin yaşadığı sorunların tespiti ve bu sorunların çözümüne ışık tutan bölgesel alan çalışmaları bu alandaki hedef ve projelerin başarısında etkili olmaktadır. Türkiye'de aynı zamanda yakın dönem kadın istihdamı ve kadın işsizliğine ait rakamlar incelendiğinde uluslararası standartların altında kaldığı, Avrupa Birliği ülke sıralamalarında ise ortalamada olduğu gözükmektedir. Bu durumun zemininde yatan toplumsal cinsiyet ve kaynaklara erişim konusundaki engeller, uygulanan teşvik ve projelerin daha ulaşılabilir ve bilinçli adımlarla uygulanması gerektiğini vurgulamaktadır. Ayrıca kadının ata-erkil rolü ve mesleklerin cinsiyetleşmesi kadın istihdamına çekimser davranılması da dikkat çekilecek bir konudur. Bu çalışmanın amacı girişimci olarak ekonomik hayata katılan kadınların yarattığı sosyal ve iktisadi sermayenin, bulundukları coğrafyanın ekonomisine istihdam ve işsizlik açısından etkisini karşılıklı görüşmeye dayalı sorularla da destekleyerek yorumlamaktır. Bu bilgiler ışığında bu çalışma ile kadın girişimciliğine kavramsal bilgilerden ziyade, pratikte bölgesel bazda ne derece etkin olduğunu ölçmeye çalışılmıştır.
- Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2021Kadın işgücünün işgücü piyasasına katılımında İŞKUR'un rolü TRB1 bölgesi örneği
Duygu Aydın Çokal
Türkiye İş Kurumu, ülkemizde işgücü ihtiyacı temini noktasında, aktif ve pasif politikaların uygulayıcısı olarak çalışmaktadır. İŞKUR'un uyguladığı genel politikalar, bölgesel olarak uygulama ve destek gerektiren farklı uygulamaları gerektirebilir. Geliştirilen ve geliştirilecek olan politikalarda kadınlara yönelik bileşenler, istihdam edilebilirlik temelinde mesleki eğitim kursları, farklı uygulamalar, kadın işgücünün istihdam edilebilirlik temelinde gerekli kazanımların sağlanması ve İŞKUR'un katkısı konusuna ağırlık verilmelidir. İŞKUR, bölgesel kalkınmışlık düzeyi fark etmeksizin uyguladığı Aktif İşgücü Politikaları(iş ve meslek danışmanlığı hizmetleri, TYP, İEP, MEK) ile istidamın arttırılması, geliştirilmesi ve istihdam edilebilirlik seviyesinin yükseltilmesi amacına hizmet etmekte ve vatandaşların maddi manevi iş arama ve işsizlik sürecine çeşitli hizmetleriyle katkı sunmaya çalışmaktadır. Bu çalışmada, kadınların işgücü piyasasına katılımında İŞKUR'un TRB1 bölgesi için üstlendiği roller ve uygulanan aktif politikaların etkisi üzerinde durulmuştur. Özellikle bölgesel gelişmişlik düzeyi farklı olan TRB1 bölgesinde, kadın işgücünün işgücü piyasasına katılımında, istihdam edilebilirlik noktasında izlenen politikalar ve kadın istihdamına, kadın işgücünün işgücü piyasasına hazırlanması noktasında İŞKUR'un katkısı üzerinde durulmuş ve bölgesel kalkınmışlık durumuna uygun hizmetlerin çeşitlendirilebileceği sonucuna varılmıştır.
