Kökel, Coşkun

Khalifas of Haji Bektash Veli has priority and important place in the history of AleviBektashi belief. Dervishes, who were trained by Haji Bektash Veli and sent to different points of Anatolia and Balkan geographies to establish faith-dede lodges in 13th century. They have been the principal carrier and representative in the development of AleviBektashi belief in Eurasia. Sarı Saltık is one of the most important dervishes trained by Haji Bektash Veli. Sarı Saltık has been the most important organizer of the thought of Haji Bektash Veli since 13th century especially in Rumelia. Sarı Saltık, who also has a faith-dede lodge with his name in Karaca village of Tunceli-Hozat, is one of the important leaders of Alevi-Bektashi faith not only in Balkans but also in Anatolia. The lodge of Sarı Saltık has an activity area centered in Karaca village of Tunceli-Hozat and spreading to Eastern and Central Anatolia regions. The lodge of Sarı Saltık has been one of the most dynamic faith center of Alevi belief throughout the history in Tunceli region. Members of the lodge of Sarı Saltık, who are from Karaca, have maintained their position that is not only limited with religious mission but also active in the social and political environment in Tunceli region throughout the history. In this study, religious and historical information about the lodge of Sarı Saltık will be analyzed through an archive document that was given to dede family menbers of the lodge of Sarı Saltık, who were the residents of Karaca village of Tunceli-Hozat, by Ottoman Empire in the beginnings of 20th century and that shows the authority of nakîbü’leşrâf qaymaqam.

İncele

Kökel, Coşkun

Afyonkarahisar ve çevresi yüzlerce yılboyunca Alevi-Bektaşi inancının kurumsallaşıp temsil edildiği bir bölgedir. 13. yüzyıldan başlayarak yörede Alevi-Bektaşi inancı;dervişler, tekkeler ve inanç-dede ocaklarıüzerinden organize olmaya başlamıştır.Bölgenin farklı noktalarında Alevi-Bektaşiinançlı topluluklar yaşam merkezleri oluşturmuş, nüfussal zemine bağlı olarak AleviBektaşi inanç merkezleri de varlık göstermiştir.Afyonkarahisar bölgesinde yüzlerce yılboyunca varlığını koruyarak devam ettirenAlevi-Bektaşi inancı, tarihsel-gelenekselyapısını muhafaza etmiş ve Alevi-BektaKarahisar-ı sâhib sancağına adını verenmerkez kazanın Deper köyünde yer alanMerdan Dede Tekkesi de önemli bir AleviBektaşi inanç merkezi olup yüzlerce yıl boyunca Karahisar-ı sâhib sancağında inançsal bir merkez olarak varlık göstermiştir.Mevcut metinde özellikle yazılı kaynaklardaki veriler üzerinden Merdan Dede Tekkesi hakkında detaylı bilgiler analiz edilmiştir.

İncele