Tunceli masallarında şekil değiştirme motifi

Sözlü anlatı geleneğinin bir parçası olarak masallar, bir kültür mirası şeklindegünümüze ulaşmış en eski ürünlerdendir. İnsanların masal türüne dair temel beklentisiolağanüstülükler üzerine kuruludur. Masallarda görülen olağanüstülüklerin en ilgi çekiciolanlarından biri herhangi bir masal kahramanının çeşitli sebeplerle şekil değiştirerekbaşka varlıklara dönüşmesidir. Bu dönüşüm bazen kahramanın iradesi ile bazen de iradesidışında gerçekleşir. Bu türde aslında şekil değiştirme zor durumdaki kahramanı kurtarma,ödül ve ceza işlevleriyle kullanılmakta ve işlev tamamlandıktan sonra cezalandırmadışındaki şekil değiştirmelerin geriye döndüğü görülmektedir.Tunceli ilinden derlenen masallar içinde de şekil değiştirmeye yer verilmiştir. Bu motifinöne çıktığı masallar Tunceli ilinde dokuz kaynak kişiden derlenmiştir. Derlenen on birmasala göre şekil değiştirme motifi; taşa dönüşme, hayvana dönüşme, bitkiye dönüşme,suya dönüşme, tabiatüstü varlıklara dönüşme, madene dönüşme ve insana dönüşme altbaşlıkları dâhilinde ele alınmış ve bu motifin masallardaki işlevi ve bağlamı incelenmiştir.