Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Yazarlar
- Alataş, Mevlüt(33)
- Serdar, Osman(29)
- Batan, Nevzat(19)
- Dal, Murat(19)
- Utku, Anıl(18)
- Benzer, Fulya(14)
- Ezer, Tülay(14)
- Kutlu, Banu(14)
- İlhan, Aziz(14)
- Altı, Aziz(13)
- Paksoy, Mehmet Yavuz(13)
- Yüksel, Fahrettın(13)
- Zengin, Ersoy(13)
- Aydin, Rahmi(12)
- Karatay, Gülnaz(12)
- Kutluyer Kocabaş, Filiz(12)
- Ozcan, Ebru Ifakat(12)
- Aksu, Önder(11)
- Aslan, Alper(11)
- Dal, Nursel Alp(11)
- Demirol, Ferhat(11)
- Etli, Serkan(11)
- Gökcan, Özkan(11)
- Gürarslan Baş, Nazan(11)
- Sarı, Sacit(11)
- Sertel, Savaş(11)
- Yucesan, Melih(11)
- Cuşa, Hasan(10)
- Erata, Hüseyin(10)
- Kuzgun, Nermin Karaton(10)
- Şentürk, Gamze(10)
- Akgül, Melek(9)
- Erguven, Gokhan Onder(9)
- Işık, Erdem(9)
- Kahraman, Gökhan(9)
- Koç, Ali(9)
- Sabanci, Serdal(9)
- Topal, Murat(9)
- Yazdıç, Ferit Can(9)
- Çılğın, Zeynel(9)
Yayınlar
- MakaleAçık Erişim2025Effects of molar ratio, temperature and water content on acidity and viscosity of deep eutectic solvent formed from Choline Chloride-Ethylene Glycerol
Aydın, Çağlar Mert
Deep eutectic solvents (DESs) become preferred solvents owing to unique features and promising environmentally friendly nature they have. Evaluation their properties is essential in order to use them effectively. Even though DESs are a good alternative to classic solvents, their viscosity is high, limiting their usage in industrial applications. However, this can be overcome by adding cosolvent or varying application conditions. In this study, the effect of temperature ranging from 200C to 600C (293.15- 333.15 K), molar ratio (1:1 to 1:9) and cosolvent addition (water) on acidity and viscosity of DES were investigated. Overall, as a result of this study, operation conditions had a significant effect on acidity and viscosity of DESs. Acidity and viscosity of DESs were on decrease as molar ratio increased, and the increase in temperature negatively affected viscosity of DESs. Dynamic viscosity of DESs were temperature dependence, following Vogel-Fulcher-Tammann (VFT) equality. Cosolvent addition decreased viscosity of DESs. Addition of water higher than 25% did not have a significant effect on viscosity. In addition, water addition decreased acidity of DES up to 1:5 molar ratio, but no significant effect regardless of the amount of water addition on the acidity was determined. These results provide a new perceptive about the mechanism of DES designed for usage in food applications.
- MakaleAçık Erişim2025Determination of Total Phenolic Content, Phenolic Composition, Antioxidant Capacities and Some Physicochemical Features of Rosehip (Rosa canina) and Hawthorn (Crataegus Orientalis) Wild Fruits Growing in Tunceli
Benzer, Fulya; Karakavuk, Emrah; Eroğlu, Zeynep; Çetin, Şenay Kasun
The role of natural antioxidants is increasingly important in reducing the damaging effects of free radicals formed in daily life and due to various factors in our en-vironment. In this respect, hawthorn and rosehip fruits, which have high amounts of antioxidants and phenolic substances, attract attention. In this study, some phys-icochemical properties, antioxidant activities, total phenolic substance amounts (TFMM) and phenolic compound compositions of rosehip (Rosa canina) and hawthorn (Crataegus orientalis) fruits growing naturally in Tunceli province were investigated. TFMM was determined as 1265.02-1344.68 in rosehip fruits grown in Tunceli and 318.18-370.85 mg GAE kg-1 fresh weight in hawthorn fruits, antiox-idant activity was determined as 4.83-5.26 in rosehip fruits and 1.85-2.36 μmol AAE g-1 fresh weight in hawthorn fruits. A statistical difference was determined between rosehip and hawthorn wild fruits in terms of antioxidant activity and TFMM, and it was observed that rosehip fruit had higher values than hawthorn fruit in terms of both parameters. It was determined that hawthorn fruit contained higher amounts of epigallocatechin, protocatechuic acid and quercetin-3-glucoside phenolic compounds than rosehip fruit and the difference between the two fruit contents was statistically significant.
- Derleme MakaleAçık Erişim2025Deep learning: evolution, innovations, and applications in the last decade
Yıldırım, Özal; Günay, Mıhrıban; Demir, Yakup
Deep learning has become a popular method in the last ten years with its superior performance in many fields, especially in health. Although it is a sub-branch of machine learning, one of the most important reasons for researchers to use this method is that it automates the difficult processes of feature extraction stages in traditional machine learning methods. With the advancement of technology every year, it has become easier to create large data sets or to access large data sets that have been used before on the web. Researchers who want to work on large data sets use deep learning methods effectively because of their advantages instead of using traditional machine learning methods. The foundations of deep learning were laid with the deep belief networks method, which was first developed in 2006. Later, with the significant success of the Convolutional Neural Network (CNN) method developed in 2012 in image classification, deep learning methods have been used in many applications in other disciplines. The success of the deep reinforcement learning algorithm that defeated Alpha Go champion Lee Sedol in 2016, the remarkable success of the contentious generating networks in creating their own unique images, the success of the Siamese networks with the ability to learn from little data in signature verification and facial recognition systems, the success of the artificial intelligence chat bot ChatGPT, which was launched in the last months of 2022, attracted attention in a short time, and the ability of DALL-E, a similar language model, to create images from texts, shows that deep learning is in constant innovation and development. This study aims to give an idea to researchers who will work in this field in the future by talking about the basic concepts of deep learning and the innovative and popular approaches used.
- MakaleAçık Erişim2025Su Kalitesi Parametreleri için Mann-Kendall ve Yenilikçi Trend Yöntemlerinin Karşılaştırılması
Acar, Ramazan
Günümüzde farklı veri setleri (su kalitesi, akım, yağış, sıcaklık vb.) ile eğilimlerin tespit edilmesi için pek çok yöntem mevcuttur. Bu çalışmada trend analizi çalışmalarında yaygın bir şekilde kullanılan Mann-Kendall (MK) test istatistiği ile Spearman Rho test istatistiği ve son yıllarda popüler hale gelmiş olan Şen’in yenilikçi trend yöntemi (ITA), Yenilikçi eğilim çözümlemesi için geliştirilmiş görselleştirme (IV-ITA) yöntemlerinin performansları karşılaştırılmıştır. Bu amaçla Akdeniz Bölgesi’nde yer alan Ceyhan Nehri’ne ait 20-06-00-001 numaralı istasyonundan alınan 1986-2013 su yıllarına ait yıllık ortalama ve mevsimlik ortalama 8 adet su kalitesi parametresi kullanılmıştır. Öncelikle her bir parametrenin değerleri YSKYY’nde verilen su kalite değerleriyle karşılaştırılmış ve her bir parametreye göre su kalitesi sınıfları belirlenmiştir. Daha sonra her mevsim kendi içinde ve yıllık ortalama değerlerin trendleri karşılaştırılmıştır. Bu nedenle 5 farklı trend testinin karşılaştırılması yapılmıştır. Ancak sırasıyla yapılmış olan homojenlik ve otoregresif korelasyon testi işlemlerine göre hem %95 güven aralığında homojen olmayan hem de korelasyon değeri 0.30’un üzerinde kalan bazı veriler kıyaslamada kullanılmamıştır. Makalede elde edilen sonuçlar değerlendirildiğinde farklı analizlerin birlikte yapılarak kullanılması testlerdeki yanılma payını azaltacağı kanısına varılmıştır.
AtıfOpenAlex3
İncele - MakaleAçık Erişim2025Investigation of the Benefits of the Floating Solar Power Plant to be Established on Keban Dam Lake using Penman, Linacre and Artificial Neural Networks Methods
Esen, Hikmet; Kurt, Savaş; Toka, UnalT Unal
In this study, it will be calculated how much water evaporation will be prevented if a Floating Solar Power Plant (FSPP) is installed on a certain part of the Keban Dam lake in Elazığ (38.41˚N, 39.14˚E), Türkiye by using the Penman and Linacre methods and the Artificial Neural Networks (ANN) method, which are widely used in evaporation calculation. Thus, it will be calculated how much energy can be produced with this saved water. Keban Hydroelectric Power Plant (HPP), examined in this study, is Türkiye's 3rd largest hydroelectric power plant with an installed power of 1.330 MWe. It is the fourth largest lake in Türkiye and the second largest dam lake after the Atatürk Dam. Keban Dam meets the electrical energy needs of 1.750.733 people in their daily lives with an average electricity production of 5.794.927,279 kWh. It has been calculated that thanks to a floating photovoltaic power plant that will cover 10% of the dam lake, a total of 31.305.282 m3 of water in normal water code will be prevented from evaporating annually, and thanks to this water, energy benefit will be provided with the power plant with an installed power of 6.624,84 MWe. In addition, it has been analyzed that 11.297.018 kWh of electricity can be produced from the dam turbines with the water prevented from evaporating thanks to FSPP. Approximately 72.39 MWe energy is needed for the Ağın, Pertek, Serince, Palu-Kovancılar, Uluova, Kuzova irrigation projects around the Keban Dam lake. It has been determined that the amount of water and energy needed for irrigation of these plains can be obtained thanks to FSPP.
- MakaleAçık Erişim2025Salgından Normale Emek Piyasası: Zamana Dayalı Eksik İstihdam Analizi
Acun, Serdar
Bu çalışma, Türkiye'de zamana dayalı eksik istihdamın salgın öncesi, salgın dönemi ve sonrasındaki durumunu incelemektedir. Çalışmada, zamana dayalı eksik istihdam, fazla çalışma isteği, bu isteğe uygunluk ve belirlenen normal çalışma saatinin altında çalışma kriterleriyle ele alınmıştır. Salgın öncesinde toplam istihdam içinde düşük bir paya sahip olan zamana dayalı eksik istihdam, salgınla hızla artış göstermiştir. 2023 yılında bu oran en yüksek seviyeye ulaşmıştır. Bu çalışmada lojistik regresyon analiziyle salgının zamana dayalı eksik istihdama etkisi incelenmiş; cinsiyet, yaş, eğitim, işyeri büyüklüğü gibi faktörlerin eksik istihdam üzerindeki etkileri değerlendirilmiştir. Sonuçlar, salgının emek piyasasında esnek çalışma biçimlerini artırdığını, bu durumun özellikle kadınları ve büyük işletmelerde çalışanları etkilediğini göstermiştir. Kadınların, salgın öncesine kıyasla salgın döneminde zamana dayalı eksik istihdamda yer alma olasılığı artmıştır. Bu artış, kadınların iş gücüne daha fazla katılımıyla ilişkilidir. Ayrıca, büyük işletmelerin salgınla kısa çalışma modeline geçmesi ve esnek çalışma biçimlerinin yaygınlaşması, zamana dayalı eksik istihdamın artmasına neden olmuştur. Salgın, profesyonel meslek gruplarını da etkileyerek, öğretmen, doktor ve mühendis gibi çalışanların eksik istihdamda olma olasılığını artırmıştır.
- MakaleAçık Erişim2025The potential effects of the Zangezur Corridor on Türkiye’s foreign trade
Ates, Erdem
The Zangezur corridor connects Azerbaijan and the Nakhchivan Autonomous Republic. An exclave of Azerbaijan. After the 2020 Nagorno-Karabakh War, the obstacles to opening the Zangezur corridor were solved through the ceasefire agreement. Implementing the Zangezur corridor will shorten the route used nowadays by the Baku—Tiflis—Kars railway by almost 150 km. For this reason, it is thought that this corridor would decrease transportation costs and increase trade volumes. Türkiye, which will have direct land contact with Turkic countries, is the country of one of the most prominent effects of the opening of the Zangezur corridor. The main objective of this study is to determine the effect of Türkiye’s trade volumes on the opening of the Zangezur corridor. To investigate this, the study constructs a built-in structural gravity model with a new economic geography perspective covering 182 countries from 2007 to 2023. Then, the coefficient values obtained from the model are used to determine the possible change in Türkiye's trade with nine Asian countries that are expected to use this corridor directly. According to the results, it is expected that Türkiye’s top three export-enlarging countries, respectively, are Armenia, Azerbaijan, and Turkmenistan, which will be import-enlarging Azerbaijan, Armenia, and Uzbekistan.
AtıfOpenAlex1TR Dizin1İncele - MakaleAçık Erişim2025Internet skills: a scale adaptation study
Turgut, Yiğit Emrah; Reisoğlu, İlknur; Aslan, Alper; Kopuz, Tuba; Aktaş, Ayşe
This study aims to adapt the Internet Skills Scale, originally developed by Van Deursen et al. in 2016 to the Turkish cultural context and to examine its psychometric properties. The original scale comprises 35 items across five factors. To explore the factor structure in the Turkish context, exploratory factor analysis was conducted with data from 307 internet users. The original 5-factor structure was reduced to four factors due to the analysis. It was determined that all factors explained 68.4% of the variance. Confirmatory factor analysis was conducted with 300 participants to test the suitability of the resulting 4-factor structure for Turkish culture. Confirmatory factor analysis results supported the 4-factor structure, and the fit indices indicated acceptable, good, and excellent model fit. Convergent and discriminant validity analyses were also conducted to assess construct validity, and the results were found to be within acceptable ranges. Based on the findings, the 20-item version of the scale was confirmed to be valid and reliable for use within the Turkish context.
AtıfOpenAlex2İncele - MakaleYalnız künye2025The Position of Metaheuristic Optimization Methods in Psychiatric Practice: A Bibliometric Analysis
Tuğrul, Feride; Can, Umit
Mental diseases affect billions of people worldwide to varying degrees. This poses a risk to public health. Although the levels and effects of diseases vary, in general, mental diseases prevent people from having a healthy relationship with themselves and their environment and prevent them from living their daily lives efficiently. Individuals who move away from the comfort of daily life face many difficulties in their social and professional lives. People with long-term mental disorders may also experience physiological disorders due to stress. When this situation is not treated and prevented, it becomes a public health problem. Therefore, centers such as health institutions, research centers, and universities operating in the field of health carry out many studies to detect and treat mental disorders. These methods include traditional methods, but today, they also include artificial intelligence-supported methods. AI-powered methods are used for early diagnosis and treatment of mental illnesses by analyzing large amounts of mental illness data of various types. Researchers are also using metaheuristic optimization algorithms to improve the performance of these methods. These optimization methods, which seek fast and high-performance solutions to very complex nonlinear problems, are increasing the success of machine learning and deep learning methods. Nonetheless, there is no distinct bibliometric analysis demonstrating the quantity and quality of research in this domain for scholars. This study aims to fill this gap in this field and to be a preliminary guide for researchers.
AtıfTR Dizin1İncele - MakaleAçık Erişim2025Does Social Climate in the Hospital Affect Nurses' Loneliness?
Sezgin, Eray Ekin
Loneliness is a widespread emotion across the world and is something that many people experience at some point in their lives. Loneliness in the workplace is often caused by employees' inability to form strong bonds with their coworkers or managers. Loneliness can both reduce individual performance and negatively affect the overall workplace atmosphere. In particular, an important element of understanding employees' workplace loneliness is to consider the interaction between employees and their environment, especially the social systems in which these employees are embedded. In recent years, it has been increasingly studied by researchers and practitioners as it has serious negative effects at both individual and organizational levels. This study is based on a comprehensive framework that includes the social exchange approach, the human relations approach and the need to belong approach in order to comprehend the phenomenon of workplace loneliness and the factors affecting this phenomenon. This descriptive and cross-sectional study was conducted on 194 nurses selected through convenience sampling. Data were collected using a structured questionnaire and data analysis was carried out using the original SPSS-26 package program. Multiple regression analyses were conducted to test the hypotheses. The research data were collected with the “Social Climate Scale” and “Workplace Loneliness Scale”. As a result of the study, it was found that nurses' perception of social climate was above average and workplace loneliness level was below average. In addition, in the current study, it was determined that social climate has a significant negative effect on workplace loneliness. As a result of the correlation analysis, it was determined that there was a negative and significant relationship between nurses' perceptions of in-group communication and professional cooperation and their workplace loneliness levels. This study makes a unique and significant contribution to the organizational behavior literature by revealing the link between interpersonal harmony, organizational support, in-group communication, work ethics, professional cooperation and non-work relationships and workplace loneliness.
- MakaleAçık Erişim2025Doğal Afet Maliyetlerinin Makro Ekonomik Göstergeler Üzerindeki Etkisinin İncelenmesi: BRICS-T Ülkelerinden Kanıtlar
Pehlivan, Ceren
Doğal afetler etkisi ve oluşum biçimiyle farklılık göstermektedir. Yaşanan afetler sonrasında yaşanan gelişmeler sosyal, ekonomik ve siyasi açıdan ülkelerin kayıplar yaşamasına yol açabilmektedir. Kayıpların kısa ve uzun dönemli etkileri birçok alanda ve başlıkta etkisini göstermektedir. Bu çalışmada doğal afet sonrasında oluşan maliyetlerin makro ekonomik göstergeler üzerindeki etkisi hem teorik hem de ampirik olarak araştırılmaya çalışılmıştır. Makro değişken olarak çalışmada büyüme, işsizlik, enflasyon, harcama ve ödeme değişkenleri kullanılmıştır. Her değişken için ayrı ayrı modeller oluşturulmuştur. Çalışmada 2000-2022 yılları baz alınmıştır. Panel analiziyle doğal afet maliyetlerinin makro değişkenler arasındaki ilişkisi incelenmiştir. Analizde ilk olarak değişkenlere ilişkin tanımlayıcı istatistiklere yer verilmiştir. Sonrasında yatay kesit ve delta testi yapılarak uygun nedensellik testinin yapılması amaçlanmıştır. Çıkan sonuçlar doğrultusunda Kónya nedensellik testi yapılmıştır. Bu test sonucunda doğal afet değişkeni ile büyüme değişkeni arasında tek yönlü, doğal afet değişkeninden işsizlik değişkenine doğru tek yönlü, doğal afet ile yatırım harcaması değişkenleri arasında çift yönlü, doğal afet değişkeni ile harcama değişkeni arasında tek yönlü ve doğal afet değişkeni ile enflasyon değişkeni arasında tek yönlü bir bağlantının olduğu belirlenmiştir.
AtıfOpenAlex1TR Dizin1İncele - MakaleAçık Erişim2025The effect of peer bullying on the academic achievement of university students
Korkmaz, Mehmet; Yildirim, Hasan Şahin
The aim of the research is to reveal the relationship between peer bullying experienced by university students and their academic achievements according to the views of the university students. The study group determined by criterion sampling method consists of 372 university students studying at Munzur University in the 2023-2024 academic year in Tunceli province. "Peer Bullying Identification Scale-Adolescent Form" and "Personal Information Form" were used in the research. SPSS 27 and Lisrel 8.8 software packages were used for the scale's validity and reliability analyses. According to the findings of the research, it was concluded that the average scores of university students for experiencing bullying and bullying others were low. As a result of the Spearman’ Rho test, which was conducted to determine the relationship between peer bullying experienced by students and their academic achievement, a negative, significant and low level relationship was revealed between peer bullying and academic achievement.
AtıfOpenAlex2TR Dizin1İncele - MakaleAçık Erişim2025Anıtsal Taş Yapılarda Bozunmalar: Hatay-Antakya Alvan Su Kemerleri Örneği
Dal, Murat; Atay, Erol; Dolar, Ayşe
Günümüzde var olan su kemerleri, modern teknolojinin su sorununu çözmeye yönelik yenilikçi yaklaşımlarının bir sonucu olarak, bu su yapılarının işlevlerini yitirmesi ve zamanla birçok faktöre (doğal, çevresel ve insan kaynaklı) maruz kalarak yok olma tehlikesiyle karşı karşıya kalmaktadır. Çalışma, Alvan su kemeri'nin doğal taşlarında meydana gelen bozunma türlerini ve bozunmalara sebep olan etkileri belirlemeyi ve yapıyı korumanın önemine dikkat çekmeyi amaçlamaktadır. Çalışmada Hatay İli Antakya ilçesinde yer alan Alvan su kemeri’ni tehdit eden fiziksel, kimyasal ve biyolojik bozunmalar yerinde fotoğraflanarak incelenmiştir. Bugün, Asi nehrine en yakın olan ve koruma altına alınmamış olan Alvan su kemeri, yüksek seviyedeki dış etkiler nedeniyle farklı bozunma türlerine maruz kalmış, anıttaki en belirgin bozunma türlerinin özellikle sıcak-kuru iklimde sıklıkla gözlenen petekgözlülük, çatlak, derz boşalması ve malzeme kaybı gibi fiziksel bozunmalara rastlanmıştır. Kimyasal bozunmalardan renk değişimi ve kararma ile biyolojik etkilerin sebep olduğu hayvan yuvaları ve bitki oluşumu olduğu tespit edilmiştir. Çalışmada tespit edilen bozunmaların yanı sıra, rüzgâr, nem, hava kirliliği ve yetersiz bakım gibi bozunmaya katkıda bulunan unsurlar da diğer bulgular arasında yer almaktadır. Yapının mevcut durumu ile 3 yıl öncesindeki fotoğraflarda kaydedilenler arasında yapılan karşılaştırmada, 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş depremi sonrasında ağır hasar alan Hatay ilinde bu yapının tamamen yıkıldığı tespit edilmiştir.
- MakaleAçık Erişim2025Assessing Environmental Policy Impact through the Ecological Footprint: The Case of Türkiye
Sarı, Sacit
This study investigates the long-term effectiveness of environmental policies in Türkiye by examining the stochastic properties of the ecological footprint (EF) and its six subcomponents, carbon footprint, cropland footprint, grazing land footprint, forest products footprint, fishing grounds footprint, and built-up land footprint over the period 1961–2022. Annual per capita data obtained from the Global Footprint Network are analyzed using two-unit root testing methodologies: the conventional Augmented Dickey-Fuller (ADF) test and the more robust RALS-LM unit root test, which accounts for structural breaks and non-normal error distributions. The findings reveal that both the EF and its largest component, the CF, are stationary, suggesting that past environmental policy interventions have yielded transitory effects. Only the CRF and FGF exhibit nonstationarity, indicating that agricultural and fisheries-related policies may have induced permanent shifts in environmental outcomes. Overall, the results suggest that environmental policies in Türkiye to date have not led to long-term and permanent improvements in the ecological footprint indicator. Therefore, it is concluded that policy design should be more comprehensive, consistent, and structurally transformative to achieve environmental sustainability.
AtıfOpenAlex1TR Dizin1İncele - MakaleYalnız künye2025Examination of Studies on Sustainability Reporting Assurance with Content Analysis Method
Bozkurt Yazar, Birgül
In this study, international studies on sustainable reporting assurance were examined using the content analysis method. Within the scope of the study, a total of 34 studies were accessed, most of which were scanned in both Web of Science and Scopus databases. The study concluded that the first study on sustainable reporting assurance was conducted in 2011, the number of studies on the subject has increased since then, the studies are written generally in English and co-authored, and the most used keywords are assurance, sustainable reporting and sustainable reporting assurance. In addition, the identifiers of the studies reached on the subject are presented in a table.
AtıfTR Dizin1İncele - MakaleAçık Erişim2025Bibliometric Analysis of The Relationships Between Glass, Buildings and Radiation: A VOSviewer Examination of Web of Science Data
Dal, Murat; Ay, İlhami; Bekler, Sema; Bekler, Barış
This study conducts a bibliometric analysis of academic works obtained from the Web of Science (WoS) database using the keywords "radiation," "glass," and "building." Utilizing the VOSviewer software, the study identifies the distribution of these articles by year, language, publication type, and the most influential authors, countries, institutions, and sources. Based on data from 913 articles, the keyword analysis reveals the most commonly used concepts in the field and the relationships between them. The evolution of these key terms over time is also examined. According to the analysis, "solar radiation", "window", and "glass" emerged as the most frequently used terms, closely related to topics such as energy efficiency, thermal performance, and natural ventilation. This research highlights the development of academic literature focused on the relationships between radiation, glass, and buildings and identifies the key research trends in this domain. The findings suggest a growing interest in scientific research on energy efficiency and building materials.
- MakaleAçık Erişim2025Molecular Insight on Phylogeny and Systematics of the Narrowly Endemic Centaurea bingoelensis (Asteraceae)
Yazdıç, Ferit Can; Açar, Mıkaıl; Cakilcioglu, Ugur; Tasar, Neslihan; Çelik, İbrahim Seyfettin
Centaurea L. is a genus that is systematically discussed and whose taxonomic issues need to be clarified in the light of molecular techniques developed in recent years. This study aims to contribute taxonomically in molecular terms by studying the morphological and phylogenetic relationships of Centaurea bingoelensis. This limited, endemic species grows naturally in the Bingöl province of Türkiye. A phylogenetic analysis based on the molecular marker ITS, which is the most preferred in evolutionary studies and found in nuclear DNA, has been proposed as a molecular marker of C. bingoelensis , an endemic plant in Türkiye, and has not yet been molecularly identified. For this purpose, PCR amplification of the fragment mentioned above was performed, followed by direct sequencing, analysis of nucleotide variation, and phylogenetic analysis with different species. The Centaurea species identified so far have been shown to have three main distinct major clades and the specific phylogenetic methods used (NJ, ML, MP) and the ITS nucleotide sequences analyzed revealed a close phylogenetic relationship between C. bingoelensis and C. spectabilis. For a more accurate phylogenetic classification of this species within the Asteraceae family, their close relationships were probed using similar sequences from the GenBank Database. Phylogenetic analysis of C. bingoelensis specimens using ITS sequences reveals their position in the Asteraceae family and molecular support for these specimens being new species as proposed. Although morphologically similar to C. fenzlii and C. obtusifolia, the remarkable point of our study is that C. bingoelensis is phylogenetically closer to C. spectabilis. This work has exciting implications for understanding the evolution and diversification of the genus Centaurea. In addition, the results of this study show that the samples identified as Centaurea species in Türkiye are still not entirely determined genetically.
AtıfOpenAlex1İncele - MakaleAçık Erişim2025Türkiye Merkezli Akademik Dergilerde Uluslararası İlişkiler Teorilerinin Yeri
Gökcan, Özkan
Bu çalışma, Türkiye merkezli akademik dergilerde yayımlanan uluslararası ilişkiler teorisi konulu makaleleri inceleyerek Türkiye’deki teorik tartışmaların konumunu analiz etmektedir. Araştırmada, Web of Science veri tabanında taranan ve uluslararası ilişkileri doğrudan veya dolaylı çalışma alanı olarak kabul eden Türkiye menşeili 10 akademik dergide yayımlanmış 6.105 makale taranmış, bunlardan 2.363’ünün uluslararası ilişkiler alanına ait olduğu, 354’ünün ise doğrudan uluslararası ilişkiler teorileri ile ilgili olduğu tespit edilmiştir. Doküman analizi yöntemiyle gerçekleştirilen inceleme, Türkiye’de uluslararası ilişkiler çalışmalarının ağırlıklı olarak teori odaklı örnek olay analizlerine dayandığını, özgün teori üretme veya meta-teorik katkıların sınırlı düzeyde kaldığını ortaya koymaktadır. Bulgular, Türkiye akademisinin küresel teori tartışmalarına kısmen dahil olmakla birlikte hâlen Batı-merkezli teorilerden yoğun biçimde yararlandığını göstermektedir. Realizm ve liberalizm en fazla başvurulan teoriler olurken son yıllarda konstrüktivizm, Kopenhag Okulu ve Batı-dışı teori çalışmaları da dikkat çekici bir artış göstermektedir. Çalışma, Türkiye’deki akademik dergilerin uluslararası ilişkiler teorilerine yaklaşımını haritalandırarak, disiplinin merkez-çevre tartışması bağlamında Türkiye’nin teorik üretim ve tüketim konumunu değerlendirmekte ve literatüre özgün bir katkı sunmaktadır.
- MakaleAçık Erişim2025Beyhan Baraj Gölü’nde yaşayan Capoeta damascina (Valenciennes, 1842)’nın Büyüme ve Üreme Özellikleri
Yüksel, Fahrettın; Alp, Ahmet; Demirol, Ferhat; Yüce, Songül; Gün, Abdulselam; Fidan Özcan, Buse
Bu çalışma, Beyhan Baraj Gölü'ndeki Capoeta damascina (Valenciennes 1842)’nın büyüme ve üreme biyolojisine ilişkin yaş, boy, eşeysel olgunluk, gonadosomatik indeks, yumurta verimliliği ve üreme döneminin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Çalışma verileri Ocak 2022 ile Aralık 2022 tarihleri arasında yapılan saha çalışmalarından elde edilmiştir. Toplam 784 balık örneğinin 254’ü erkek (%32,40) ve 530’u dişi (%67,60) olarak belirlenmiş, cinsiyet oranının dişiler lehine 1:2,09 olduğu ve popülasyonun I-XI yaş grubundan oluştuğu saptanmıştır. Tüm bireylerde büyümenin “pozitif allometrik” olduğu ve boy-ağırlık arasında W=0,0074TL3,0874 (R2=0,96) denklemi elde edilmiştir. Kondisyon faktörünün aylara bağlı olarak erkeklerde 0,420-1,29; dişilerde 0,420-1,51 arasında değiştiği belirlenmiştir. Popülasyonun ortalama toplam boy verilerinden tüm bireylerin von Bertalanffy parametreleri (L∞=59,13 cm; k= 0,11 yıl-1; t0= -1,89) hesaplanmıştır. Üreme periyodu nisan -temmuz olarak tespit edilmiş olup, mayıs ayında ortalama yumurta çapı 1,94 mm olarak ölçülmüştür. Popülasyonun eşeysel olgunluk boyuna (L50) erkeklerde 22,15 cm'de, dişilerde ise 21,85 cm toplam boyda ulaştığı belirlenmiştir. Bu bulgular, Capoeta damascina popülasyonunun korunması ve sürdürülebilir yönetimi için gerekli stratejilere bilimsel veri sağlayarak, gelecekteki stok yönetimi ve yasal düzenlemelere temel oluşturacaktır.
- MakaleAçık Erişim2025Tripadvisor'da Yer Alan Türk Restoran İşletmeleri Hakkındaki Yerli Turistlerin E-Şikayetlerinin Değerlendirilmesi: Göreme Örneği
Özen, İbrahim Akın; Aydın, Şule; Demir, Nuriye
Kapadokya Bölgesi, özgün pişirme yöntemleri ve zengin mutfağıyla gastronomi turizminde öne çıkan destinasyonlardan biridir. Dünya çapında popüler bir seyahat ve restoran inceleme platformlarından olan Tripadvisor, kullanıcılarına restoranlar hakkında yorum yaparak diğer tüketicilerle deneyimlerini paylaşma imkânı sağlamaktadır. Çalışmada, Tripadvisor'da yer alan Göreme bölgesinde bulunan 71 Türk restoranının yerli turistlerden aldığı 1240 olumsuz yorum metin madenciliği yöntemi ve konu çıkarımı analizi tekniği ile incelenmiştir. Araştırma, beş ana boyutta (fiyat algısı, servis kalitesi, yemek kalitesi, atmosfer ve müşteri memnuniyetsizliği) ve 16 alt boyutta değerlendirilmiştir. Araştırma sonuçları, restoranların müşteri memnuniyetsizliğini azaltmak için odaklanması gereken alanları belirlemekte ve çözüm önerileri sunmaktadır.
AtıfOpenAlex3İncele