Munzur ÜniversitesiMunzur ÜniversitesiAçık Erişim Arşivi · RDL Open

Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları

Yazarlar

Yayınlar

Yeniden eskiyeEskiden yeniye
  • Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2022
    Ohmik ısıtma işlemi kullanılarak portakal kabuğu tozundan fenolik madde ekstraksiyonunun incelenmesi

    Halime Okyay

    Bu tez çalışmasında ohmik ısıtma destekli ekstraksiyon (OIDE) yöntemin kullanılarak farklı üretim koşullarında portakal kabuğu tozu örneğinden toplam fenolik madde (TFM) ekstrakte edilmiştir. Maksimum TFM ekstraksiyonu belirlemek amacıyla maserasyon (MS) uygulanmış ve OIDE yöntemiyle elde edilen toplam fenolik madde miktarının verimi belirlenmiştir. OIDE işlemi kullanılarak portakal kabuğu örneğinden TFM ekstraksiyon işlemi süresince elektriksel ve performans özellikleri (enerji, akım, zaman, sıcaklık) belirlenmiş ve istatiksel olarak incelenmiştir. OIDE yöntemi üç farklı katı: sıvı oranında, üç ayrı voltaj gradyanında (20, 25 ve 30 V/cm) ve dört ayrı sıcaklık (45, 60, 75 ve 90˚C) aralığında uygulanmıştır. Ohmik ısıtma destekli ekstraksiyon işlemi, güç ünitesi, test hücresi, mikroişlemci, bağlantı elemanları ve bilgisayardan oluşmaktadır. OIDE işleminde tüm katı sıvı oranları için 3 farklı voltaj gradyanı için 20 °C'den hedef ekstraksiyon sıcaklıklarına kadar (45, 60, 75 ve 90˚C) sıcaklık zaman ilişkisinin doğrusal bir artış olduğu tespit edilmiştir. Bütün katı: sıvı oranlarında ve voltaj gradyanlarında hedef ekstraksiyon sıcaklığı arttıkça işlem süreleri artmıştır (p<0.05). En kısa işlem süresi 1:20 konsantrasyonda, 90˚C sıcaklıktaki 30 V/cm voltaj gradyanında elde edilmiştir. Isınma süresinin üzerinde hedef ekstraksiyon sıcaklığının ve voltaj gradyanın olumlu etkisinin olduğu fakat katı: sıvı oranın etken olmadığı belirlenmiştir (p>0.05). Ayrıca akım ve sıcaklık ilişkisinde 20˚C ile 90˚C doğrusal bir artış olduğu, R² değerinin 0.98 üzerinde olduğu belirlenmiştir. OIDE işleminde toplam harcanan enerji ve ortalama güç değerleri üzerinde ekstraksiyon sıcaklığının, voltaj gradyanının ve kat: sıvı oranın etkisi olduğu belirlenmiştir. Özellikle voltaj gradyanı değeri arttıkça harcanan enerji miktarının da azaldığı belirlenmiştir (p<0.05). Ayrıca aynı voltaj gradyanlarında tüm katı: sıvı oranları için artan ekstraksiyon sıcaklığına bağlı olarak ortalama güç değerinin arttığı tespit edilmiştir (p<0.05). OIDE işlemini portakal kabuğunun toplam fenolik madde miktarı üzerine ilişkisi incelendiğinde tüm voltaj gradyanı ve ekstraksiyon sıcaklıkları ile katı: sıvı oranları arasında en yüksek TFM miktarının 1:20 katı: sıvı oranında bulunması ve en düşük 1:60 katı: sıvı oranında bulunmuştur. Farklı üretim koşulları kullanılarak ohmik ısıtma destekli ekstraksiyon işlemi ile TFM miktarının değişimi incelendiğinde, istatiksel olarak katı: sıvı oranı ve ekstraksiyon sıcaklığının bireysel etkisi olduğu (p<0.05), ancak voltaj gradyanının etkisi olmadığı (p>0.05) tespit edilmiştir. OIDE yöntem kullanılarak yapılan ekstraksiyon işlemi için ekstraksiyon verimi tüm katı: sıvı oranlarında (1:20, 1:40 ve 1:60 g/ml), 25 V/cm voltaj gradyanı değerlerinde daha yüksek ekstraksiyon verimi tespit edilmiştir. Ayrıca dört farklı sıcaklık (45, 60, 75 ve 90˚C) değerleri arasında ve tüm koşullar içinde en yüksek ekstraksiyon verimine 90˚C' de ulaşılmıştır. En yüksek sıcaklık değerlerinde en fazla ekstraksiyon verimi elde edildiği tespit edilmiştir. Sonuç olarak ohmik ısıtma destekli ekstraksiyon işleminde TFM elde edilmesi için sıcaklığın önemli bir etken olduğu, işlem süresi ve performans değerleri üzerine ise hem uygulanan voltaj gradyanın hem de uygulanan sıcaklık değerinin önemli bir etken olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca kullanılan katı: sıvı oranın ekstraksiyon işlemi için önemli bir koşul olduğu bu yüzden çalışmalarda dikkate alınması gereken önemli bir uygulama olduğu tespit edilmiştir.

    İncele
  • Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2022
    Çocuk futbol ( grassroots) antrenmanlarının reaksiyon süratine etkisi

    Feyyaz Öz

    Grassroots futbol her geçen gün değeri artan ve hayatımızın bir parçası olan çok önemli bir altyapı projesi olmuştur ve olmaya devam etmektedir. Bu araştırma ülkemizde bu sporun önemini vurgulamak, taban futboluna katkı sağlamak ve gelişim sürecinin önemli parçası olan reaksiyon süratinin etkisini ortaya koymak amacıyla yapılmış ve farklı antrenman yöntemleri ile antrenman yapan sporcuların reaksiyon hızına ne derece etki ettiğini ortaya koymak için yapılmıştır. Reaksiyon süratinin gelişime en açık olduğu grup 10-12 yaş grubudur. Bu verileri doğrulamak amacıyla Van İli Ahmet Yesevi Bist Ortaokulu öğrencilerinden hiçbir antrenman programına dâhil olmayan 10-12 yaş arası 30 (15+15) erkek sporcudan (deney grubu ve kontrol grubu) oluşan bir çalışma grubu oluşturulmuştur. Deney grubunun 8 haftalık çalışma (birinci test ve son test) öncesi ve sonrasında ölçümler alınmıştır. Aynı gün kontrol grubu ölçümleri alınarak kayıt altına alındı ancak kontrol grubuna program uygulanmamıştır. Deney grubunun antrenman süresi ise 8 haftalık süreçte haftada 3 gün ve günde 1 saat farklı antrenman programları şeklinde uygulanmıştır. Çalışma sonunda elde edilen verilerin istatistiksel analizi SPSS paket programları kullanılarak yapılmıştır. Sonuç verilerinin normal dağılıp dağılmadığını kontrol etmek için Skwness-Kurtosis testi kullanıldı. Araştırmaya katılan sporcuların demografik özelliklerine ilişkin yüzde ve frekans analizleri yapılmıştır. Ayrıca eşleştirilmiş t-testleri ve lineer regresyon testleri kullanıldı. Çalışma grubu antrenmanlarının reaksiyon hızına etkisini incelemek için kullanılan parametrik testlerdir. Sonuçların istatistiksel anlamlılığının (P < 0.05) olduğu varsayılmıştır. Çalışmada, test grubundaki sporcuların 8 haftalık bir antrenman programı sonrasında ilk ve son ölçümlerinin reaksiyon süresi değerleri karşılaştırıldı. Bu sonuçlar, deney grubunda 8 haftalık eğitimden sonra sağ ve sol ayaklara ait işitsel ve görsel reaksiyon hızlarının ilk ve son ölçümleri arasında anlamlılık düzeyi (p<0.05) olduğunu gözlemlenmiştir. Kontrol grubu sporcularında ilk ve son ölçüm reaksiyon süresi değerleri karşılaştırıldığında elde edilen sonuçlar, ilk ve son ölçüm arasında anlamlı düzeyde (P > 0.05) bulunamamıştır. Çalışma dikkate alındığında, 8 haftalık kuvvet antrenmanının sporcularla ilgili birçok parametrede (işitsel ve görsel tepkiler, zıplama, esneme, hız skoru ve bacak kuvvet esneme) etkili olduğu sonucuna varılmıştır. Kuvvet antrenmanında eğitilen sporcuların daha iyi reaksiyon hızlarına sahip olduğu bulunmuştur. Antrenman rejimlerinde yer alan ve direnç antrenmanlarının erkek sporcular (10-12 yaş grubu) üzerindeki etkilerinin araştırıldığı bu çalışma literatür açısından bilgilendirici olup, daha detaylı bir yol haritası çizmek adına farklı yaş grupları ve kadın sporcuların değerlendirilmesi literatüre fayda sağlayacaktır. Bu tür araştırmaların farklı bireyler üzerinde yapılması yararlı olacaktır. Anahtar kelimeler: Futbol, Grassroots, Egzersiz, Reaksiyon Zamanı, Altyapı.

    İncele
  • Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2022
    Lambda siyalotrin etken maddeli insektisintin farklı sıcaklıklarda Dreissena polymarpha'daki bazı biyokimyasal etkilerinin belirlenmesi

    Zozan Ketenalp

    Günümüzde İklim değişikliğinin giderek artması nedeniyle iklim değişikliklerinin birincil göstergesi olarak kabul edilin sıcaklığın etkisi önemli bir hale gelmiştir. Yapılan bu çalışma ile farklı sıcaklıklarda subletal konsantrasyonlarda Lambda Cyhalotrin'e 24 ve 96 saat boyunca maruz kalan Dreissena polymorpha 'da maruziyet sonrası, nörotoksisitenin bir göstergesi olan AChE ile oksidatif stres biyobelirteçleri katalaz (KAT) ve Süperoksit Dismutaz (SOD) enzim aktiviteleri ile Glutatyon (GSH) ve Malondialdehit (MDA) seviyelerindeki değişimlerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla SOD, KAT, AChE aktiviteleri ile GSH ve MDA düzeyleri ticari kitler kullanılarak belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre; Lambda cyhalothrin uygulamasımasına bağlı olarak MDA seviyelerinde istatistiksel olarak önemli artış bulunurken, GSH seviyelerinde ise bir azalış saptanmıştır. AChE seviyelerinde; genel olarak bir inhibisyon gözlenmiştir. Bu inhibisyon, özellikle yüksek doz lambda-Cyhalothrin uygulanan gruplarda görülmektedir.. Uygulama sürelerine bağlı olarak inhibisyon düzeylerinin arttığı da saptanmıştır. SOD enzim aktivitesi ise azalırken KAT enzim aktivitesi uygulama dozuna bağlı olarak artmıştır. Farklı sıcaklık uygulamalarının Lambda-cyhalothrin'in toksik etkileri üzerine farklı etkiler meydana getirdiği görülmüştür. Bu çalışmada uygulanan konsantasyonlarda lambda-cyhalothrinin oksidatif strese ve nörotokisiteye neden olduğu ve Lambda-cyhalothrin'in toksisitesinin sıcaklığa bağlı olarak değiştiği görülmüştür.

    İncele
  • Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2022
    Şia düşünce sisteminin sosyolojik incelemesi –Iğdır Caferileri örneği-

    Çetin Tigrak

    Bu çalışmada dolaylı gözlem ve katılımcı gözlem teknikleri kullanılarak Şia düşünce sistemleri sosyolojik olarak incelenmiş ve Iğdır'da yaşayan Şia mezhebine bağlı Caferilik ele alınmıştır. Araştırmamız dört bölümden meydana gelmektedir. Birinci bölümde genel çerçeve ortaya konulmuş ve araştırmanın amacı, önemi belirtilmiştir. İkinci bölümde Şia mezhebinin oluşum süreci incelemiş ve Şia içindeki bölünmeler ele alınmıştır. Üçüncü bölümde ise Şia mezhebi için önemli bir yer tutan Kerbela olayı ve Muharrem Ayı etkinliklerine değinilmiştir. Son bölümde ise Iğdır'da yaşayan Caferilerin dini yaşayış biçimleri ve kültürleri ele alınmıştır. Anahtar kelimeler: Şia, Caferilik, kültür

    İncele
  • Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2022
    Anglo-Sakson ülkelerinin muhasebe sistemlerinin Türkiye muhasebe sistemi ve UMS/UFRS kapsamında karşılaştırılmasına yönelik bir araştırma

    Meltem Yoluk

    Çalışmanın amacı, Anglosakson ülkelerinin muhasebe sistemi ve tarihçesi incelenerek Türkiye'nin muhasebe sistemi ve UMS/UFRS kapsamında karşılaştırılması, dolayısıyla, Anglosakson devletlerinde mevcut muhasebe sisteminin meydana getirdiği sorunlar, eksiklikler üzerinde durularak aralarındaki farklılıklar ve benzerlikleri belirlemektir. Günümüzde küreselleşmenin ve uluslararası ticaretin artmasıyla muhasebe sisteminin de ortak standartlara cevap vermesini zorunlu hale gelmiştir. Uluslararası faaliyet gösteren şirketler ekonomik kararlar alırken dünyada çeşitlilik ve farklılık gösteren muhasebe sistemlerine göre yapılan mali tabloları incelerken güçlükler yaşanmaktadır. Bu çalışmamızla Anglosakson ülkelerinin muhasebe sistemi tanıtılarak bu güçlüklerin ortadan kaldırılması amaçlanmıştır. Bu kapsamda çalışmamızın amacı Uluslararası Muhasebe/Finansal Raporlama Standartlarının günümüz koşullarında ülkelerin ihtiyaçlarına cevap verip vermediğini araştırmak amacıyla Anglosakson ülkeleri ve Türkiye Muhasebe Sistemi bağlamında incelenmesini sağlamak ve aralarındaki benzerlik ve farklılıkları belirleyip uyumlaştırma yapmaktır. Çalışmamız üç bölümden oluşmakta olup ilk bölümde muhasebenin genel bilgilerinden bahsedilmektedir. İkinci bölümde Anglosakson ülkeleri ile Türkiye tanıtılarak tarihsel gelişimleri, etkilendiği kültürler, muhasebe sistemleri içinde hesap planları, muhasebe kayıt yöntemleri, muhasebe ilkeleri, bilanço ve gelir tablosu, UMS/UFRS uyumları, vergi sistemleri ayrıntılı olarak anlatılmıştır. Üçüncü bölümde ise Anglosakson ülkeleri ile Türkiye' nin muhasebe sistemlerinin karşılaştırılması yapılarak tabloda sunulmaktadır. Sonuç bölümünde de elde edilen sonuçlar anlatılmaktadır. Bu çalışma ile ülkemizde literatür taramasında çok az veriye sahip olduğumuz diğer ülkelerin muhasebe sistemleri de literatüre kazandırılmış olacaktır. Aynı zamanda çok uluslu şirketlerin muhasebe kayıtlarını ve sonuç raporlarını uyumlaştırmasında da bu çalışmamız yardımcı olacaktır. Son olarak çalışmamız Anglosakson ülkeleriyle gelecekte oluşturulabilecek ortak muhasebe sistemi için kullanılabilecektir.

    İncele
  • Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2022
    Tunceli ili Pertek ve Çemişgezek ilçeleri ile Elazığili Keban ve Sivrice ilçelerinde balık tüketim alışkanlıklarının araştırılması ve karşılaştırılması

    Muhammed Kürşat Durna

    Bu araştırma, Elazığ ili Keban ve Sivrice ilçeleri ile Tunceli ilinin Pertek ve Çemişgezek ilçelerinin balık tüketim alışkınlıklarını tespit etmek için yapılmıştır. Tez çalışması 2021 yılında (%48,4 E, %51,6 K) anket uygulaması ile yapılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, katılımcıların, %28,3'ü (n=235) Pertek, %25,9'i (n=246) Keban, %24,2'si (n=230) Çemişgezek ve %27,4'ü (n=235) Sivrice de bulunan katılımcılardan oluşmuştur. Ankete katılan katılımcıların %36'sı öncelikle tavuk etini, ikinci sırada ise %34 ile kırmızı eti, üçüncü sırada %24 ile hem kırmızı et hem de beyaz eti tercih ettikleri ve dördüncü sırada ise %7 ile balık etini tercih ettikleri tespit edilmiştir. Katılımcıların %28'i balık etinin lezzetli- besleyici ve sağlıklı beslenmede önemli, %16,1'inin ise aileden gelme alışkanlıktan dolayı tercih ettiklerini ifade etmişlerdir. Katılımcıların balık tüketim sıklığını %40,7'si ayda bir, %19,9'u haftada bir-iki kez, % 18,6'sı ayda 2-4 kez, %14,6'sı yılda bir ya da üç kez, % 2,6'si haftada 3-4 kez tükettiklerini ve % 3,4'ü ise hiç tüketmediklerini belirtmişlerdir. Balık etinin tüketim şekli olarak da %34,8'lik oranla kızartma , %32,6 oranında ise ızgara olarak tercihleri ortaya konulmuştur. Katılımcıların %34'ü işlenmiş balık ürünlerini hiç tercih etmediklerini, %34,0'ü konserve ve %9,2'si dumanlanmış balık ürünlerini tercih ettikleri belirlenmiştir. Katılımcıların balık alırken; %68,9'u tazeliğine, %20,4'ü türüne ve %6,9'unun fiyatına dikkat ettikleri belirlenmiştir. Balığın taze olup olmadığına karar verirken %33,4'ü solungaçlarına, %30,6'sı gözlerine, %20,7'si satıcıya güven ve %15,3'ü deri parlaklığına bakarak karar verdiğini söylemiştir.

    İncele
  • Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2022
    Karakaya Baraj Gölü'nde yaşayan Barbus Grypus Heckel, 1843 (şabut) populasyonunun bazı büyüme özelliklerinin belirlenmesi

    Burhan Cengiz

    Bu çalışmada; Karakaya Baraj Gölü'ndeki Arabibarbus grypus'un (Heckel, 1843) eşey dağılımı, boy ve ağırlık ilişkisi, yaş tayini, von Bertalanffy büyüme parametreleri ve kondisyon faktörü gibi bazı büyüme özellikleri araştırılmıştır. İncelenen 74 bireyin %37,84'ünün (28 adet) dişi, %62,16'sının (46 adet) erkek olduğu ve dişi/erkek oranının 1/0,6087 olduğu tespit edilmiştir. Örneklerin total boy ve ağırlıkları dişilerde 32,0-62,2 cm ve 354,0-3046 g; erkeklerde 25,0-63,0 cm ve 200,0-3350 g arasında değişmektedir. İncelenen örneklerin yaş grupları II ile VI arasında değişmektedir. Boy-ağırlık ilişkisi dişilerde W = 0,0067L 3,079, erkeklerde W = 0,011L 2,962 ve tüm bireylerde W = 0,0096L 2,993 olarak hesaplanmıştır. Karakaya Baraj Gölü'ndeki A. grypus'un izometrik bir büyüme gösterdiği saptanmıştır (p>0,05). von Bertalanffy büyüme parametreleri dişiler için Lt = 76,53 [1 – e –0,348 (t + 1,22)], erkekler için Lt = 89,83 [1 – e –0,212 (t + 2,08)] ve tüm bireyler için Lt = 92,40 [1 – e –0,200 (t + 2,21)] olarak tahmin edilmiştir. Büyüme performans endeksi (Ф') değeri dişi, erkek ve tüm bireyler için sırasıyla 3,309; 3,233 ve 3,232 olarak hesaplanmıştır. Kondisyon faktörü dişi bireylerde 0,707-1,120 ve erkek bireylerde ise 0,702-1,356 arasında değişmektedir.

    İncele
  • MakaleAçık Erişim2022
    Türkiye’de suç coğrafyası araştırmaları: bir literatür değerlendirmesi

    Başaran, Erkin

    Literatür değerlendirmeleri bilimsel araştırmaların temel yapıtaşlarından olup, ele alınacak konuyla ilgili daha önce ortaya konmuş görüşlere bir çerçeve sunmaktadırlar. Bunlar, araştırmalarda genellikle bölüm bazında bulunabildiği gibi başlı başına bir yayın niteliği de taşıyabilmektedirler. Çalışmada, Türkiye’de suç coğrafyası alanında yapılmış yayınlar ayrıntılı şekilde incelenerek coğrafya literatüründe herhangi bir değerlendirmenin mevcut olmadığı alt dallardan bir tanesine yönelik yazınsal boşluğun daha doldurulması amaçlanmıştır. Ayrıca suç coğrafyası alanında yapılmış yayınların hangi konu alanlarına eğildiğinin belirlenmesi ve hangi suç tiplerine daha fazla yoğunlaşıldığının tespiti de hedeflenmiştir. Çalışmalara yönelik belli başlı sayısal ve niteliksel veriler tablo ve grafikler kullanılarak sunulmuş, bilhassa Türkiye’de suçun mekânsal analizine ilişkin araştırmalara konu olan iller harita üzerinde gösterilmiştir. Literatürün incelenmesi sonucunda, dikkat çeken boşluklar ve başta spesifik vakalar olmak üzere üzerinde daha çok çalışılması gereken suç tiplerine ilişkin önerilerde bulunulmuştur.

    • SDG 16 · Barış, Adalet ve Güçlü Kurumlar
    AtıfOpenAlex6TR Dizin4
    TR Dizinİncele
  • MakaleAçık Erişim2022
    Hidrotermal yöntem kullanılarak ZnO@Fe3O4 kompozit nanoyapıların sentezi ve karakterizasyonu

    Aslan, Naim

    Buçalışmada,ZnO@Fe3O4kompozitnanoyapılarhidrotermalyöntemkullanılarak sentezlenmiştir.Farklıoranlarda Fe3O4katkısıylaeldeedilennanoyapılarınyapısal karakterizasyonuiçinX-ışınıkırınımanalizigerçekleştirildiveherhangibirsafsızlıkpikine rastlanmadı. Morfolojik görüntülemede taramalı elektron mikroskobu (SEM) ve geçirimli elektron mikroskobu (TEM) kullanıldı.Nanoyapılarınmorfolojisinde Fe3O4etrafındaZnOnano taneciklerinindekoreedildiğianlaşılmıştır.ElementalanalizdeiseFe,ZnveOpikleri kaydedilmiştir. ZnO@Fe3O4nanokompozit yapıların bant aralığı enerjileri Uv-Vis spektromotresi aracığılıyla elde edilen absorbans datalarından elde edilmiştir. Nanoyapıların bant gap değerleri yaklaşıkolarak2-2.1eVaralığındahesaplanmıştır.ManyetiközellikleriseVibratingSample Magnetometer (VSM) kullanılarak tespit edildi ve Fe3O4katkı oranına bağlı olarak 3.76 emu/g ile 7.96 emu/g değerleri bulundu. Bu değerler sınırlı bir ferromanyetik özellik göstermesine rağmen ZnO’nun sahip olduğu gelişmiş optik, elektronik özelliklerinden dolayı optoelektronik ve medikal görüntüleme uygulamalarında önem arz etmektedir.

    AtıfOpenAlex9
    TR Dizinİncele
  • MakaleAçık Erişim2022
    Suruç’ta (Şanlıurfa-Türkiye) Bazı Gıda Bitkilerin Geleneksel Kullanımları

    Akan, Hasan; Cakilcioglu, Ugur; Yalçın, Serhan

    Bu araştırma 2019-2020 yılları arasında yaklaşık iki yıllık bir sürede, Suruç ilçesi (Şanlıurfa) ve çevresindeki bazı köylerinde yaşayan insanların kullandığı yabani gıda bitkilerin tespit edilmesi için yapılmıştır. 44 kaynak kişi ile yapılan görüşmelerde 27 familyaya ait 64 takson tespit edilmiştir. Görüşme yapılan kişilerin demografik bilgileri, gıda amaçlı kullandıkları bitkilerin yerel adları ve bilimsel adları, kullanılan bitki kısımları ve bitkileri hazırlama yöntemleri kayıt edilmiştir. Bölge halkının kullandığı bitkilerin Harran Üniversitesi herbaryumunda teşhisleri yapılmış ve herbaryum materyalihalinegetirilmiştir.Bitkitaksonlarınfamilya,bilimselveyöreseladları,bitkilerin kullanımşekillerivekullanımdeğerleri(UV)hesaplanaraktablohalindesunulmuştur.Bölgede yaptığımızaraştırmadaençoktaksoniçerenfamilyalarşöyledir;Asteraceae10takson(%16), Lamiaceae 10 takson (% 16), Malvaceae 5 takson (% 8), Brassicaceae 4 takson (% 6), Fabaceae 4 takson (% 6), Apiaceae 3 takson (% 5), Rosaceae 3 takson (% 5), en çok takson içeren cinsler ise; MenthaL.3takson, CrocusL., EuphorbiaL., MalvaL., PapaverL., SalviaL.ise2takson içermektedir. Gıda bitkileri en çok gövdesi soyulduktan sonra yenilir, yaprakları salata yapımında kullanılır,salçalı,pirinçli,yumurtalıyemeğiyapılır,baharatolarakkullanılırveçayolarak demlenip içilir. Gıda amaçlı en çok kullanılan bitki parçaları; toprak üstü, yaprak, gövde, kök ve meyvegibiorganlardır.Suruçilçesindebazıkültürvedoğalyetişenbitkilergıdaamaçlı kullanılmaktadır. Literatür araştırmamızda, Suruç ilçesinde kullanılan gıda bitkileri ülkemizin farklı bölgelerinde gıda ve tıbbi amaçlı kullanıldığı görülmüştür.

    TR Dizinİncele
  • MakaleAçık Erişim2022
    Özel Tasarrufları Belirleyen Faktörlerin ARDL Yöntemiyle İncelenmesi: Türkiye Ekonomisi için Bir Uygulama

    Yildirim, Kemal; Sarı, Sacit

    Bu çalışma kapsamında Türkiye ekonomisinde özel tasarrufların belirleyicileri 1980-2019 arası yıllık verilerle araştırılmıştır. Değişkenlerin durağanlıkları ADF ve Phillips-Perron birim kök testleriyle sınanmıştır. Değişkenlerin durağanlıkları ayrıca Fourier ADF ve KPSS testleriyle de sınanmıştır. Seriler arasında uzun dönemli ilişkiler ise ARDL sınır testi ve FMOLS yöntemiyle incelenmiştir. Eşbütünleşme testi sonucuna göre serilerin eşbütünleşik oldukları uzun dönemde birlikte hareket ettikleri tespit edilmiştir. ARDL sınır testi sonuçlarına göre uzun dönemde kişi başı gelir, faiz oranı ve cari işlemler dengesi serilerinin özel tasarrufları pozitif yönde etkilediği, kamu tasarrufları, enflasyon oranı ve nüfus bağımlılık oranının ise negatif yönde etkilediği tespit edilmiştir. Kişi başı gelirde meydana gelen %1’lik artış özel tasarrufları %0.45 oranında artırırken, faiz oranlarında meydana gelen aynı düzeyde bir artış özel tasarrufları %0.64 oranında artırmaktadır. FMOLS sonuçları enflasyon değişkenin anlamsız çıkması haricinde sınır testi sonuçlarını doğrulamıştır.

    AtıfTR Dizin2
    TR Dizinİncele
  • MakaleAçık Erişim2022
    Zaza Dilinde Tamlama

    Arslan, İlyas

    Avrupa Dillerinde Genitive olarak bilinen, Ortadoğuda konuşulan Turki, İrani ve Sami dillerinde kullanılan Ezafe kavramı iki sentaktik öğeyi birbirine bağlamak için kullanılır. Genellikle öğelerden biri tamlayan biri ise tamlanan olur. En az iki birimden oluşan bu sentaktik yapıları birbirine bağlayan gramer öğeleri mevcuttur. Dilden dile farklılık gösteren bu öğelerin irani dillerdeki tarihi gelişimleri aynı seyri izlememiştir. Zazaca gibi Kuzeybatı irani diller grubunda tasnif edilen diller tamlama konusunda ayrışırken güneybatı irani diller grubuna ait dillerde Zazaca ile benzeşenler vardır. Bu makalenin amacı Zaza Dilinde var olan tamlama yapısını incelemektir. Gerek isim gerekse sıfat tamlamaları detaylı olarak analiz edilerek bunların dışındaki tamlama şekillerine de göz atılacaktır. Bu sentaktik yapının semantic işlevlerinin olup olmadığı da incelenecektir. Ezafenin tarihi eski irani dillere kadar götürülerek yeni irani dillerdeki yapılarına da bakılacaktır. Zaza Dili ile diğer irani dillerdeki işleyiş karşılaştırılarak benzerlikler ve farklılıklar ele alınacaktır. Ayrıca birçok Zaza ağızlarından tamlama verileri de incelenerek kullanım farklılıklarının olup olmadığı araştırılacaktır.

    TR Dizinİncele
  • MakaleAçık Erişim2022
    Emek piyasasının en altındakiler göçmenler: istanbul’da türkiyeli ve suriyeli çalışanlar arasındaki ücret ayrımcılığı

    Kahveci, Mustafa; Acun, Serdar

    Göçmen emeği son yıllarda Türkiye emek piyasasında çok fazla görünür hale geldi. Özellikle sayıları 3,6 milyona yaklaşan Suriyeli göçmenler, Türkiye’nin bazı illerinde emek piyasasının önemli parçasıdır. Genellikle Türkiye emek piyasasında önemli yer edinen göçmenler içinde bulundukları yaşam koşulları nedeniyle kayıt dışında, güvencesiz ve düşük ücretli olarak istihdam edilmektedir. Bu çalışma Türkiye’nin en fazla göçmene ev sahipliği yapan şehri İstanbul’da Suriyeli göçmenler ile Türkiyeli çalışanlar arasındaki ücret ayrımcılığı konusu ele alınmıştır. Çalışmada Türkiyeli ve Suriyeli emekçilerin arasındaki ücret farklılığına etki eden cinsiyet, eğitim ve çalışma süresinin etkileri analiz edilmiştir. Çalışma sonucunda Suriyeli göçmenlerin Türkiye emek piyasasında ücret ayrımcılığına uğradığı sonucuna ulaşılmıştır.

    • SDG 1 · Yoksulluğa Son
    • SDG 8 · İnsana Yakışır İş ve Ekonomik Büyüme
    • SDG 10 · Eşitsizliklerin Azaltılması
    AtıfOpenAlex1TR Dizin1
    TR Dizinİncele
  • MakaleYalnız künye2022
    Öğretmen Adaylarının Kendi Alanlarıyla İlgili Öğretim Materyallerini Arama/Bulma-İndirme, Geliştirme, Tasarlama ve Sınıf Ortamında Kullanmaya İlişkin Görüşleri

    Kılıç, Aygün

    Bu çalışmanın amacı, öğretmen adaylarının kendi alanlarına ilişkin öğretim materyallerini arama/bulma-internetten indirme, düzenleyip geliştirme, tasarlama ve gerçek sınıf ortamında kullanma ile ilgili görüşlerini belirlemektir. Araştırmaya, bir devlet üniversitesinde pedagojik formasyon eğitimi sertifikası alan 40 öğretmen adayı katılmıştır. Bu araştırma, nitel betimsel bir çalışmadır. Öğretmen adaylarının öğretim materyaline ilişkin görüşleri, araştırmacı tarafından tasarlanan açık uçlu sorulardan oluşan bir anket formu kullanılarak belirlenmiştir. Bu forumdan elde edilen nitel veriler, içerik analizi yöntemine göre değerlendirilmiştir. Araştırmada elde edilen bulgulara göre, öğretmen adaylarının kendi alanlarına ilişkin öğretim materyallerini arama/bulma-indirme, arayıp/bulduğu-indirdiği mevcut öğretim materyallerini düzenleyip geliştirme, alanıyla ilişkili materyalleri tasarlayıp oluşturma ve gerçek sınıf ortamında kullanma gibi konularda çok yeterli olmadıkları ve bu konulara ilişkin kendilerini de kısmen yeterli hissettikleri görülmüştür. Bu çalışmada elde edilen nitel sonuçlar doğrultusunda, öğretmen eğitimi kalitesinin arttırılmasıyla ilgilenen araştırmacılara öneriler sunulmuştur.

    AtıfTR Dizin1
    TR Dizinİncele
  • MakaleYalnız künye2022
    Türkiye Ekonomisi Bağlamında Fisher Etkisinin Birim Kök Testleri ve ARDL Sınır Testiyle Sınanması

    Arslan, Erdal; Sarı, Sacit

    The positive relationship between the interest rate and the inflation rate is known as the Fisher effect in economics. The validity of the Fisher effect in the Turkish economy between 1971 and 2021 was tested using the ARDL bounds test and unit root tests within the scope of this study. In this context, it was concluded that the variables that are not stationary at the level move together in the long run. In the long run, a 1% increase in the inflation rate increases the interest rates by 1.05%. The Toda-Yamamoto causality test revealed a one-way Granger causality relationship between the related variables, ranging from the inflation rate to the interest rate. The stationarity of the real interest rate was tested with ADF, Lee- Strazicich and Fourier KPSS unit root tests. The findings indicate that the real interest rate variable is stationary and that the Fisher hypothesis holds in the Turkish economy.

    AtıfTR Dizin4
    TR Dizinİncele
  • MakaleAçık Erişim2022
    Tunceli Florası İçin Yeni Kayıtlar

    Paksoy, Mehmet Yavuz

    Bu çalışma Tunceli ilinin florasına katkı sağlamak amacıyla gerçekleştirilmiştir. Yapılan bu araştırmada toplanan bitkilerin teşhis edilmesi sonucunda 41 familyaya ait 134 cins; bu cinslere ait 177 taksonun (52 alttür ve 9 varyete) Tunceli ili için yeni kayıt olduğu tespit edilmiştir. Taksonlardan 32’si (%18) endemiktir. Floristik analizler sonucu tespit edilen bitkilerin fitocoğrafik dağılımları sırasıyla; 51’i (%28.8) İran-Turan; 19’u (%10.7) Avrupa-Sibirya; 14’ü (%7.9) Akdeniz; 93’ü (%52.6) ise Geniş yayılışlı ve Bilinmeyen olduğu görülmektedir.

    AtıfOpenAlex2TR Dizin2
    TR Dizinİncele
  • MakaleAçık Erişim2022
    Karışmaz PMMA/PS harmanlarının optik özelliklerine uyumlulaştırıcı etkisi

    Yilmaz, Ersen

    Karışmayan polimetil metakrilat/polistiren (PMMA/PS) harmanları değişik maleik anhidrit-stiren-metil metakrilat (MAStMMA) uyumlaştırıcı oranı (0, 2, 4, 6, 8 ve 10) eklenerek çözeltiden döküm yoluyla elde edilmiştir. Spektral sonuçlar, kırılma indisi (n), sönüm katsayısı (k) ve absorpsiyon katsayısı (µ) gibi optik sabitlerin terpolimer bazlı uyumlaştırıcı ilavesiyle arttığını göstermiştir. Diğer yandan optik enerji boşluğu Eg, anılan optik sabitlere göre zıt bir eğilim göstermiştir. Gözlenen en düşük enerji boşluğu %8 ila %10 uyumlaştırıcı oranı arasında belirlenmiştir.

    AtıfOpenAlex2
    TR Dizinİncele
  • MakaleYalnız künye2022
    Cevap Yüzey Metodolojisi Kullanılarak P(NIPAM-co-AN)/Kil Kompozit Üzerine İndigo Karmin Adsorpsiyonunun Modellenmesi ve Optimizasyonu

    Tanyol, Mehtap; Pıhtılı, Güzin

    Bu çalışmada yeni bir polimerik adsorban olan Poli(NIPAM-co-AN)/kil kompoziti yerinde polimerizasyon ile hazırlanmıştır. N-izopropilakrilamid, akrilonitril ve uygun miktarda alınan kilin (yaklaşık %5 w/w) kopolimerizasyonu, 10 mL 1,4-dioksan varlığında 65°C'de, AIBN (azobisizobütironitril) başlatıcısı varlığında gerçekleştirildi. NIPAM-AN/kil kompoziti IC (indigo karmin) boyasını sentetik atık sulardan uzaklaştırmak için yeni bir adsorban olarak kullanılmıştır. Üç önemli proses parametresi olan başlangıç indigo karmin konsantrasyonu (5-30 mg/L), adsorban dozu (10-80 mg) ve temas süresi (10-180 dakika) yanıt yüzeyi metodolojisi (RSM) ile birleştirilmiş. Merkezi Kompozit Tasarım (CCD) kullanılarak modelleme yapıldı ve en iyi indigo karmin giderme yanıtını elde etmek için optimize edildi. Çözeltideki indigo karmin miktarı, 650 nm dalga boyunda bir UV-görünür spektrofotometre kullanılarak ölçülmüştür. ANOVA (varyans analizi) istatistiksel değerine dayalı olarak, indigo karminin P(NIPAM-co-AN)/kil kompoziti üzerine adsorpsiyonu, çok düşük olasılık değeriyle (p

    • SDG 12 · Sorumlu Üretim ve Tüketim
    AtıfOpenAlex4TR Dizin1
    TR Dizinİncele
  • MakaleAçık Erişim2022
    Tunceli İli Munzur ve Pülümür Çayı Kent Plajlarının Mikrobiyolojik Kalitesinin Değerlendirilmesi ve Halk Sağlığı Riskleri

    Kutlu, Banu; Çetindağ, Serdar

    Tunceli ili Munzur ve Pülümür çayı üzerindeki plajlarının 2019 yılı yaz sezonu boyunca çay suların numunelerinin mikrobiyolojik analiz sonuçları fekal indikakatör bakteri açısından uygunluğu değerlendirilmesi ve bu plajların yüzme suyu kalitesinin ortaya konulması amaçlanmıştır. Çalışma 2019 yılında Haziran- Eylül ayları arasında Tunceli ili Pülümür ve Munzur Çayları üzerinde 10 numune alma noktasından numunelerinin mikrobiyolojik sonuçları dâhil edilerek veriler yüzme suyu kalitesi yönetmeliğine göre değerlendirilmiştir. Fekal streptokok, toplam koliform, fekal koliform bakteri analize göre en yüksek Ağustos ayı, en düşük ise Mayıs, Temmuz ayında tespit edilmiştir. Pülümür ve Munzur Çayı üzerindeki plajlardan alınan tüm numune noktalarındaki yüzme suyu kalite sınıfının B sınıfı olduğu belirlenmiştir. İlk defa iç sularda uygulanan yüzme suyu ilgili yönetmenliğim zorunlu değeri aşan veri olmadığı tespit edilmiştir. Esinti, Halbori, Kavacık, Kutu deresi, Anahita plajları yüzme için en tüm zamanlarda elverişli yüzme alanlarıdır. Elde edilen sonuçlara göre Tunceli kent plajları mikrobiyal parametreler açısından kirli olmadığı belirlenmiştir. Fakat bu çalışmada Munzur Çayı ve Pülümür çayı havzasındaki mikrobiyal yükü azaltmak için uygun yöntemler kullanılarak düzenli izleme ve değerlendirme yapılması önerilmektedir.

    TR Dizinİncele
  • MakaleAçık Erişim2022
    Görüntü Sıkıştırma Algoritmalarının Performans Analizi İçin Değerlendirme Rehberi

    Özkaynak, Fatih; Artuger, Firat

    Teknolojinin ilerlemesiyle birlikte artan görüntülerin etkili bir şekilde depolanması ve bir iletişim ağı üzerinden daha hızlı bir şekilde iletilmesi ciddi bir problem haline gelmiştir. Bu problemi çözmek için geçmişten günümüze görüntü sıkıştırma algoritmaları geliştirilmektedir. Bu algoritmaların performansını doğru bir şekilde değerlendirmek oldukça önemli bir konudur. Bu makalede, sıkıştırılmış görüntülerin kalitesini değerlendirmek için yaygın biçimde kullanılan Ortalama Kare Hatası (Mean Square Error-MSE), Kök Ortalama Kare Hatası (Root Mean Square Error-RMSE), Tepe Sinyal Gürültü Oranı (Peak Signal-to-Noise Ratio-PSNR), Yapı Benzerlik İndeksi Yöntemi (Structure Similarity Index Method-SSIM), Yapısal Farklılık (Structural Difference-DSSIM), Özellikler Benzerlik İndeksi Matrisi (Features Similarity Index Matrix-FSIM) yöntemleri açıklanmıştır. Çalışmanın özgün yönlerinden biri bu metriklerin kullanımını detaylandırmak için çeşitli test görüntüleri üzerinde adım adım uygulanması açıklanmış bir rehber niteliğinde olmasıdır. Görüntülerin ne kadar sıkıştırıldığını hesaplamak için ise Sıkıştırma oranı(Compression ratio-CR) ve Piksel başına düşen bit sayısı(-Bits per Pixel-Bpp) yöntemleri kullanılarak sonuçlar tartışılmış ve ileride bu konuda çalışmayı planlayan araştırmacılar için önerilerde bulunulmuştur.

    AtıfTR Dizin4
    TR Dizinİncele